Hội thảo khoa học “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn trong xây dựng xã hội số an toàn cho nhóm dễ bị tổn thương ở Việt Nam hiện nay”

Sáng 8/5/2026, tại Hà Nội, Viện Chủ nghĩa xã hội khoa học thuộc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn trong xây dựng xã hội số an toàn cho nhóm dễ bị tổn thương ở Việt Nam hiện nay” nhằm đi sâu nghiên cứu, thảo luận cơ sở lý luận, thực tiễn và đề xuất các giải pháp mang tính chiến lược để triển khai Đề tài cấp bộ trọng điểm “Xây dựng xã hội số an toàn cho các nhóm dễ bị tổn thương ở Việt Nam”.

Quang cảnh hội thảo

Hội thảo do TS Phạm Thị Hoàng Hà, Viện trưởng Viện Chủ nghĩa xã hội khoa học và TS Nguyễn Thị Thu Huyền, Chủ nhiệm đề tài đồng chủ trì. Tham dự hội thảo có các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Viện Chủ nghĩa xã hội khoa học; cùng các chuyên gia, nhà khoa học đến từ Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Đại học Bách khoa Hà Nội và Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn.

Đoàn chủ trì hội thảo

Phát biểu đề dẫn Hội thảo, TS Phạm Thị Hoàng Hà, Viện trưởng Viện Chủ nghĩa xã hội khoa học khẳng định, chuyển đổi số đang trở thành xu thế phát triển tất yếu trên phạm vi toàn cầu và được Việt Nam xác định là một trong những trụ cột phát triển đất nước bền vững trong kỷ nguyên mới. Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội to lớn mà chuyển đổi số mang lại, quá trình này cũng đặt ra nhiều thách thức cho việc thực hiện giải quyết mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế và thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội.

Theo TS Phạm Thị Hoàng Hà, trong tiến trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, con người luôn được xác định là trung tâm, mục tiêu và động lực của phát triển. Quan điểm vì con người, vì hạnh phúc và sự phát triển toàn diện của nhân dân, đặc biệt chú trọng chăm lo cho các nhóm người yếu thế, dễ bị tổn thương trong xã hội không chỉ mang ý nghĩa nhân văn mà còn thể hiện bản chất ưu việt của chế độ xã hội chủ nghĩa. Vì vậy, bảo vệ nhóm dễ bị tổn thương trong xã hội số chính là yêu cầu tất yếu nhằm xây dựng một xã hội số bao trùm, an toàn và nhân văn, bảo đảm quyền con người, quyền công dân và hiện thực hóa mục tiêu “không để ai bị bỏ lại phía sau”.

Nhấn mạnh tính chất lý luận và thực tiễn của vấn đề, đồng chí Viện trưởng Viện Chủ nghĩa xã hội khoa học cho rằng, xây dựng xã hội số an toàn không chỉ là vấn đề kỹ thuật hay công nghệ mà còn liên quan chặt chẽ đến nhiều phương diện của đời sống xã hội, từ quản trị nhà nước, hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng số, giao tiếp số đến hình thành văn hóa số, lối sống số trong cộng đồng. Đặc biệt, cách tiếp cận hiện nay không chỉ dừng ở mục tiêu bảo vệ hay bảo đảm công bằng xã hội mà cần coi các nhóm dễ bị tổn thương là nguồn lực quan trọng cho phát triển bền vững.

TS Phạm Thị Hoàng Hà, Viện trưởng Viện Chủ nghĩa xã hội khoa học phát biểu đề dẫn hội thảo

Tuy nhiên, đồng chí cũng chỉ rõ, dù Việt Nam đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách thúc đẩy chuyển đổi số và bảo đảm an toàn trên không gian mạng, song hệ thống tiêu chí và mô hình đánh giá xã hội số an toàn dành riêng cho các nhóm dễ bị tổn thương vẫn còn chưa đầy đủ và chưa mang tính chuyên biệt. Đây là vấn đề cần tiếp tục được nghiên cứu, bổ sung và hoàn thiện nhằm nâng cao hiệu quả hoạch định và thực thi chính sách.

Từ thực tiễn đó, TS Phạm Thị Hoàng Hà đề nghị các đại biểu, các nhà khoa học tập trung trao đổi, làm rõ một số vấn đề trọng tâm như: lý luận về xã hội số và xã hội số an toàn; hệ tiêu chí đánh giá xã hội số an toàn dành cho nhóm dễ bị tổn thương; đánh giá thực trạng, nhận diện những rào cản trong quá trình các nhóm yếu thế tham gia, tương tác trong môi trường số tại Việt Nam hiện nay; đồng thời đề xuất các giải pháp khả thi nhằm bảo đảm an toàn số cho các nhóm dễ bị tổn thương. Đồng chí bày tỏ mong muốn hội thảo sẽ tiếp nhận nhiều ý kiến tâm huyết, luận cứ khoa học có giá trị, góp phần hoàn thiện công trình nghiên cứu của đề tài và cung cấp cơ sở thực tiễn, khoa học cho việc hoàn thiện đường lối, chính sách xây dựng xã hội số an toàn, nhân văn và bao trùm ở Việt Nam.

Tại Hội thảo, các đại biểu đã tập trung trao đổi, thảo luận nhiều nội dung vừa mang tính lý luận sâu sắc, vừa giàu tính thực tiễn. Trên cơ sở các tham luận và ý kiến phát biểu, hội thảo đã làm rõ những vấn đề nền tảng về xã hội số và xã hội số an toàn; bối cảnh chuyển đổi số ở Việt Nam; quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước trong bảo đảm an toàn xã hội số gắn với yêu cầu phát triển bền vững và bảo đảm an ninh con người.

Đại biểu phát biểu ý kiến tại hội thảo

Đại biểu phát biểu ý kiến tại hội thảo

Các ý kiến tại hội thảo thống nhất nhận định, quá trình phát triển xã hội số đang đặt ra nhiều thời cơ và thách thức đan xen, đặc biệt đối với các nhóm dễ bị tổn thương như trẻ em, người cao tuổi, phụ nữ, người khuyết tật, đồng bào dân tộc thiểu số và người di cư. Nhiều tham luận đã phân tích sâu các nguy cơ mới như xâm hại trực tuyến, lừa đảo công nghệ cao, bạo lực mạng, tin giả, cũng như khoảng cách tiếp cận công nghệ và bất bình đẳng số. Trên cơ sở đó, các đại biểu nhấn mạnh yêu cầu bảo vệ các nhóm yếu thế không chỉ là vấn đề an sinh xã hội mà còn là nội dung cốt lõi của bảo đảm an ninh con người trong xã hội số.

Bên cạnh đó, hội thảo cũng dành nhiều thời gian thảo luận về các giải pháp xây dựng xã hội số an toàn, trong đó nhấn mạnh vai trò hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng số, nâng cao năng lực số cho người dân, tăng cường bảo mật dữ liệu cá nhân và bảo đảm quyền lợi trên không gian mạng. Đồng thời, các đại biểu khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức, doanh nghiệp, các tổ chức chính trị - xã hội và các mô hình chuyển đổi số ở cơ sở trong việc kiến tạo môi trường số an toàn, bao trùm, nhân văn. Trên cơ sở đó, hội thảo hướng tới mục tiêu hình thành hệ sinh thái xã hội số an toàn, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững và hiện thực hóa mục tiêu xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc trong giai đoạn mới.

Kết quả Hội thảo không chỉ cung cấp những luận cứ khoa học quan trọng góp phần hoàn thiện đề tài nghiên cứu khoa học cấp bộ trọng điểm của Học viện, mà còn có ý nghĩa thiết thực trong việc phục vụ công tác nghiên cứu, tham mưu và hoạch định chính sách về xây dựng xã hội số an toàn. Trên cơ sở các ý kiến đóng góp tại hội thảo, Ban Chủ nhiệm đề tài sẽ nghiêm túc tiếp thu các ý kiến đóng góp, tiếp tục nghiên cứu, bổ sung và hoàn thiện đề tài, bảo đảm chất lượng khoa học và tính thực tiễn cao, phục vụ hiệu quả cho công tác xây dựng và triển khai chính sách trong thời gian tới.

Đại biểu phát biểu ý kiến tại hội thảo

Đại biểu phát biểu ý kiến tại hội thảo

Đại biểu phát biểu ý kiến tại hội thảo

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm

Mạnh Thắng, Lê Thư