Hội thảo khoa học: Đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng pháp luật ở Việt Nam hiện nay

    14:16 06/11/2019

    • xem cỡ chữ

    • T

    • T

    • In trang
    • lượt xem: 1033

    Sáng ngày 6/11/2019, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp với Hội đồng Lý luận Trung ương tổ chức Hội thảo khoa học “Đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng pháp luật ở Việt Nam hiện nay”.

    GS,TS Nguyễn Xuân Thắng, Bí thư Trung ương Đảng, Giám đốc Học viện, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương dự và chủ trì Hội thảo. Cùng chủ trì có PGS,TS Phạm Văn Linh, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; PGS,TS Trương Hồ Hải, Viện trưởng Viện Nhà nước và Pháp luật (Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh).

    Tham dự Hội thảo có PGS,TS Lê Quốc Lý, nguyên Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; đại diện lãnh đạo các viện chuyên ngành, các chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài Học viện.

    GS,TS Nguyễn Xuân Thắng, Bí thư Trung ương Đảng, Giám đốc Học viện, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương dự và chủ trì Hội thảo

    Hội thảo là một trong chuỗi các hoạt động hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam 9/11, đồng thời để góp phần tổ chức tổng kết, đánh giá kết quả 15 năm thực hiện Chỉ thị số 32-CT/TW ngày 09/12/2003 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, nhân dân.

    Luật Phổ biến giáo dục pháp luật lấy ngày 9/11 - ngày ban hành Hiến pháp năm 1946, bản Hiến pháp đầu tiên của Nhà nước Việt Nam dân chủ, độc lập - là Ngày Pháp luật nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Bắt đầu từ năm 2013, Nhà nước tổ chức triển khai Ngày Pháp luật và với sức lan tỏa mạnh mẽ trong xã hội, ngày 9/11 đã trở thành một sự kiện chính trị, pháp lý quan trọng của đất nước, ngày hội của toàn dân, đóng góp tích cực vào việc nâng cao ý thức thượng tôn pháp luật của toàn xã hội; góp phần xây dựng hình ảnh một nước Việt Nam phát triển bền vững; tôn trọng và bảo đảm thực thi đầy đủ các quyền con người, quyền công dân. 

    Phát biểu khai mạc Hội thảo, GS,TS Nguyễn Xuân Thắng, Bí thư Trung ương Đảng, Giám đốc Học viện, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương khẳng định: Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam trong gần 90 năm qua và đặc biệt trong hơn 30 năm đổi mới toàn diện đất nước, Việt Nam đã đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử. Để đạt được những thành tựu đó, trong từng giai đoạn cách mạng, Đảng ta luôn chú trọng “Nâng cao hiệu lực thực hiện và tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương thức lãnh đạo của Đảng đối với hệ thống chính trị, đặc biệt là đối với Nhà nước”[1]. Trong đó, đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng pháp luật luôn được chú trọng đặt trong tổng thể nhiệm vụ đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước, đặc biệt là quá trình phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa và xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân.

    Các đại biểu tham luận tại Hội thảo

    Các đại biểu tham luận tại Hội thảo

    Với gần 20 tham luận nghiên cứu công phu, tâm huyết của các chuyên gia, nhà khoa học, Hội thảo đã tập trung luận giải cơ sở lý luận của việc đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng pháp luật; nguyên nhân, thực trạng và đề xuất khuyến nghị giải pháp đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng pháp luật ở Việt Nam trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0.

    Các đại biểu thống nhất nhận định: Đảng lãnh đạo xây dựng nhà nước pháp quyền với Hiến pháp và hệ thống pháp luật không có mục tiêu nào khác hơn, cao hơn là vì mục đích tối thượng xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước, vì lợi ích của nhân dân và của cả dân tộc; Đảng lãnh đạo Nhà nước và xã hội nhưng Đảng không đứng trên Nhà nước, mà đề cao vai trò quản lý - quản trị phát triển xã hội bằng pháp quyền; Đảng chịu trách nhiệm trước Nhân dân về sự lãnh đạo của mình.

    Trong thời gian qua, việc đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng pháp luật đã mang lại những thành tựu quan trọng, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng, đồng thời thể chế hóa kịp thời, đầy đủ, đúng đắn chủ trương, đường lối của Đảng về xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân. Hệ thống pháp luật Việt Nam ngày càng hoàn thiện hơn, “Nguyên tắc pháp quyền xã hội chủ nghĩa từng bước được đề cao và phát huy trên thực tế[2].

    Tuy nhiên, trong phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng pháp luật cũng còn tồn tại những hạn chế nhất định, như: trong một số trường hợp chưa phân định rõ vai trò lãnh đạo chính trị của Đảng và chức năng quản lý của Nhà nước theo các nguyên tắc pháp quyền. Tình trạng nghị quyết ban hành nhiều nhưng chậm được cụ thể hóa, thể chế hóa; một số nghị quyết có nội dung thiếu tính khả thi dẫn đến khó cụ thể hóa, thể chế hóa. Việc lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức thực hiện, kiểm tra, giám sát việc thể chế hóa chủ trương, nghị quyết trong thực tiễn xây dựng pháp luật chưa kịp thời, chất lượng không cao…. Quy trình, quy chế xây dựng pháp luật còn nhiều bất cập, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu công khai, minh bạch; vẫn còn tác động của lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ ngành; chưa quán triệt và thực thi nghiêm túc, đầy đủ các nguyên tắc pháp quyền trong xây dựng pháp luật; công tác cán bộ, cũng như việc phát huy vai trò, tiếng nói của cấp ủy cơ sở và của quần chúng nhân dân trong xây dựng pháp luật còn hạn chế…

    Đề xuất giải pháp đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng pháp luật ở Việt Nam đảm bảo tính hiệu lực, hiệu quả, các đại biểu tập trung xem xét trong tổng thể nhiệm vụ đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước, đặc biệt là quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền “của dân, do dân, vì dân”, xây dựng và phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN, trong đó đáng chú ý là những kiến nghị nhằm tăng cường giám sát, kiểm soát quyền lực, thể chế hóa chủ trương của Đảng về xây dựng pháp luật. 

    Các đại biểu cho rằng, cần có chế định rõ nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm, trách nhiệm giải trình của tất cả các tổ chức chủ chì, tham gia hoặc liên quan đến quá trình xây dựng pháp luật; đẩy mạnh quá trình chuẩn hóa, khoa học hóa, hiện đại hóa quy trình xây dựng pháp luật; tăng cường năng lực đội ngũ cán bộ chuyên trách… Đồng thời, cần có một nghị quyết chuyên đề riêng về lĩnh vực này, góp phần đảm bảo sự hòa quyện sâu sắc giữa “ý Đảng - lòng Dân - pháp quyền Nhà nước” trong tư duy và trong thực tiễn xây dựng pháp luật.

    Tác giả: Tin: BT' ảnh: Mạnh Thắng

    Địa chỉ: Số 135 Nguyễn Phong Sắc, Cầu Giấy, Hà Nội