Báo cáo thời sự định kì tháng 3/2019: Tình hình kinh tế Việt Nam năm 2018 và dự báo năm 2019

    10:26 11/03/2019

    • xem cỡ chữ

    • T

    • T

    • In trang
    • lượt xem: 546

    Thực hiện kế hoạch công tác tháng 3/2019, sáng ngày 04/3, Học viện Chính trị khu vực II tổ chức buổi báo cáo thời sự định kì cho toàn thể công chức, viên chức, người lao động và học viên các lớp cao cấp lí luận chính trị hệ tập trung.

    “Tình hình kinh tế Việt Nam năm 2018 và dự báo năm 2019” là chủ đề của buổi Báo cáo thời sự do TS Trần Du Lịch, nguyên đại biểu Quốc hội khóa IX, XII, XIII; nguyên Ủy viên Ủy ban Kinh tế Quốc hội, nguyên Phó trưởng đoàn chuyên trách Đoàn Đại biểu Quốc hội Thành phố Hồ Chí Minh, thành viên Tổ tư vấn Kinh tế của Thủ tướng Chính phủ báo cáo.

    TS Trần Du Lịch báo cáo về chủ đề “Tình hình kinh tế Việt Nam năm 2018 và dự báo năm 2019” tại Học viện Chính trị khu vực II 

    Đánh giá tình hình tăng trưởng kinh tế của Việt Nam năm 2018, TS.Trần Du Lịch cho biết: Nghị quyết số 01/NQ-CP ngày 01/01/2018 về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2018 đặt ra yêu cầu cần sự đột phá về thể chế với phương châm: kỉ cương, liêm chính, sáng tạo, hiệu quả. Từ quý II năm 2017, kinh tế Việt Nam có dấu hiệu tăng trưởng trở lại, không còn ảm đạm như thời gian trước và thực tế đã diễn ra như vậy. Điều này dựa vào động lực: xuất khẩu tăng nhanh; tốc độ các ngành công nghiệp chế tạo tăng mạnh; du lịch dịch vụ, nông nghiệp tăng trưởng cao, đặc biệt là các mặt hàng về nông sản. Bên cạnh đó là nỗ lực về cải cách thể chế. Cụ thể, trong giai đoạn từ 2011-2015, Quốc hội Việt Nam đã ban hành Hiến pháp năm 2013, sửa đổi hơn 100 đạo luật, thực hiện mục tiêu đột phá về thể chế theo tinh thần Đại hội lần thứ XI của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam.

    TS Trần Du Lịch phân tích, đối với hội nhập kinh tế quốc tế, Việt Nam đã cam kết tham gia hội nhập với số lượng quốc gia tham gia tương đương 60% GDP trên toàn thế giới. Đối với trong nước, Nghị quyết Hội nghị Trung ương 5 khóa XII về hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN lần đầu tiên thừa nhận vai trò quan trọng của kinh tế tư nhân, từ đó hình thành những tập đoàn kinh tế tư nhân có vai trò nhất định đối với nền kinh tế quốc dân, đầu tư tư nhân tăng dần. Đây là nguyên nhân để nền kinh tế Việt Nam năm 2018 tăng trưởng mạnh nhất trong những năm qua (7,1%). Cụ thể, kinh tế Việt Nam tăng trưởng nhanh dần bắt đầu từ quý II năm 2017; chất lượng tăng trưởng thay đổi (hệ số ICO năm 2017-2018 là 6). TS Trần Du Lịch nhấn mạnh, nguyên nhân chính do Việt Nam ổn định kinh tế vĩ mô, không chấp nhận “đô la hóa” nền kinh tế; không phá giá đồng tiền, kiểm soát được lạm phát.

    TS Trần Du Lịch cho rằng, năm 2018 cũng là năm chấm dứt thời kì kéo dài tăng trưởng chậm (2011 - 2016). Cụ thể, trong năm 2018 Việt Nam có 63.000 doanh nghiệp ngưng hoạt động. Tuy nhiên, theo chiều ngược lại, có 131.000 doanh nghiệp thành lập mới, 34.000 doanh nghiệp hoạt động trở lại. Theo TS Trần Du Lịch, đây là những con số phản ánh một nền kinh tế hoạt động bình thường và đang trên đà tăng trưởng mạnh; củng cố được những yếu tố bền vững hơn của kinh tế vĩ mô; giữ giá trị đồng tiền, kiểm soát lạm phát, củng cố hệ thống ngân hàng thương mại và đặc biệt là chống “đô la hóa” nền kinh tế. Bên cạnh đó, kinh tế tư nhân trong nước đang tăng dần tốc độ đầu tư và chiếm tỉ trọng lớn trong toàn nền kinh tế quốc dân; xuất khẩu tăng nhanh, tăng trưởng khu vực trong nước cao hơn nước ngoài. Nền nông nghiệp có 05 nhóm sản phẩm hàng hóa có doanh số trên 10 tỉ USD.

    Tuy nhiên, TS Trần Du lịch phân tích, trên thực tế, nền kinh tế Việt Nam vẫn còn một số khó khăn, thách thức, số lượng các doanh nghiệp ngưng hoạt động và giải thể không giảm; sản xuất trong nước từ công nghiệp đến nông nghiệp chưa thực sự bền vững. Vấn đề tái cấu trúc nền kinh tế cũng như đơn giản các thủ tục hành chính diễn ra khá chậm. Công nghiệp chủ yếu vẫn là gia công, năng suất thấp, ứng dụng khoa học công nghệ trong phát triển không cao, chưa tạo ra những sáng tạo công nghệ. Trong 6 tháng cuối năm 2018, GDP có dấu hiệu chựng lại. Những động lực thúc đẩy tăng trưởng chưa rõ nét. Nông nghiệp có khởi sắc nhưng cũng chưa dự liệu hết thiên tai và đóng góp vào tăng trưởng không lớn. Du lịch tăng nhanh về số lượng nhưng chất lượng chưa tăng tương xứng, nhất là trong bối cảnh phải thích ứng với Cách mạng công nghiệp 4.0 hiện nay.

    Ngoài ra, vấn đề quy hoạch kết cấu hạ tầng rất lớn nhưng hầu hết các dự án đều bị chậm trễ. Các đô thị đang xuất hiện vấn nạn kẹt xe, ngập nước… Đây là những vấn đề nóng bỏng nhưng dư địa để huy động nguồn lực lại không nhiều. Hiện nay các hình thức hợp tác như BT, BOT đều bị tắc, trong khi ngân sách thu không đủ chi thường xuyên và trả nợ nên khó khăn trong việc đầu tư. Việt Nam đã rất nỗ lực trong vấn đề cải cách lĩnh vực đầu tư công nhưng thủ tục để giải ngân còn nhiều vướng mắc, khó khăn.

                                              Toàn cảnh buổi báo cáo thời sự

    Dự báo về tình hình kinh tế năm 2019-2020, TS Trần Du Lịch phân tích: Thế giới không có biến động lớn về tiền tệ. Tuy nhiên, nền kinh tế thế giới sẽ có tốc độ tăng trưởng thấp hơn 2018, thương mại chậm lại, lạm phát thế giới cũng sẽ cao hơn năm 2018. TS.Trần Du Lịch cho rằng, Chính phủ Việt Nam cần tiếp tục cải cách, ổn định vĩ mô, tập trung giải pháp để chuyển đổi mạnh cơ cấu kinh tế trong mô hình doanh nghiệp nhà nước, nông nghiệp phải đi vào công nghệ cao, không đại trà. Phát triển công nghiệp chế biến, công nghiệp hỗ trợ. Đặc biệt, phải sửa đổi một số luật chồng chéo mâu thuẫn do quá trình đổi mới trong lĩnh vực đầu tư công, xây dựng, tháo gỡ thủ tục vướng mắc làm trì trệ các dự án do luật; cơ chế phân cấp, phân quyền minh bạch…

    Trong bối cảnh tình hình thế giới và mức tăng trưởng kinh tế cao của Việt Nam năm 2018 như vậy, TS Trần Du Lịch nhấn mạnh: chưa bao giờ nền kinh tế Việt Nam có thế và lực mạnh như lúc này. Đây là cơ sở và niềm tin để Việt Nam tăng trưởng và phát triển kinh tế trong năm 2019 cũng như những năm tiếp theo./.

    Tác giả: https://hcma2.hcma.vn/tintuc/pages/tin-tuc-su-kien.aspx?ItemID=10712&CateID=230