Sign In

Nội dung cơ bản của Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở

  14:12 22/11/2023
Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở năm 2022 được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XV thông qua tại kỳ họp thứ 4 ngày 10/11/2022, gồm có 6 Chương và 91 Điều. Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở quy định một số nội dung cơ bản sau đây:

- Về phạm vi, đối tượng điều chỉnh:

Luật quy định về nội dung, cách thức thực hiện dân chủ ở cơ sở, quyền và nghĩa vụ của công dân trong thực hiện dân chủ ở cơ sở và trách nhiệm của cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân trong việc bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở.

Luật xác định phạm vi điều chỉnh việc thực hiện dân chủ ở xã, phường, thị trấn và cộng đồng dân cư trên địa bàn cấp xã; cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập; tổ chức có sử dụng lao động.

Về phạm vi, luật quy định mọi công dân thực hiện dân chủ tại xã, phường, thị trấn, tại thôn, tổ dân phố nơi mình cư trú; cán bộ, công chức, viên chức, người lao động thực hiện dân chủ tại cơ quan, đơn vị nơi mình công tác; Công dân là người lao động thực hiện dân chủ tại tổ chức có sử dụng lao động nơi mình có giao kết hợp đồng lao động (Điều 4).

- Về quyền của công dân trong thực hiện dân chủ ở cơ sở: Được công khai thông tin và yêu cầu cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác, kịp thời; Đề xuất sáng kiến, tham gia ý kiến, bàn và quyết định đối với các nội dung thực hiện dân chủ ở cơ sở theo quy định của pháp luật; kiểm tra, giám sát, kiến nghị, phản ánh, khiếu nại, tố cáo, khởi kiện đối với các quyết định, hành vi vi phạm pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở (Điều 5).

- Quyền thụ hưởng của công dân: Được Nhà nước và pháp luật công nhận, tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm thực hiện quyền con người, quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội. Được bảo đảm thực hiện các quyền về thực hiện dân chủ ở cơ sở theo quy định của Luật này và quy định khác của pháp luật có liên quan; Được thông tin đầy đủ, kịp thời về các quyền và lợi ích hợp pháp, chính sách an sinh xã hội, phúc lợi xã hội theo quy định của pháp luật và quyết định của chính quyền địa phương, cơ quan, đơn vị, tổ chức ở nơi mình cư trú, công tác, làm việc; Được thụ hưởng thành quả đổi mới, phát triển kinh tế - xã hội, chế độ an sinh xã hội, sự an toàn, ổn định của đất nước, của địa phương, cơ quan, đơn vị, tổ chức có sử dụng lao động và kết quả thực hiện dân chủ ở nơi mình cư trú, công tác, làm việc; Được tạo điều kiện để tham gia học tập, công tác, lao động, sản xuất, kinh doanh, cải thiện và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của bản thân, gia đình và cộng đồng (Điều 7).

- Nghĩa vụ của công dân trong thực hiện dân chủ ở cơ sở: Tham gia ý kiến về các nội dung được đưa ra lấy ý kiến ở cơ sở; chấp hành quyết định của cộng đồng dân cư, chính quyền địa phương, cơ quan, đơn vị, tổ chức có sử dụng lao động; kịp thời kiến nghị, phản ánh, tố cáo đến cơ quan có thẩm quyền khi phát hiện hành vi vi phạm pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở (Điều 6).

- Về thực hiện dân chủ ở xã, phường, thị trấn:

Luật quy định cụ thể  nội dung, hình thức Nhân dân bàn và quyết định tại các điều 15, 17; Nội dung, hình thức để Nhân dân tham gia ý kiến tại Điều 25, 26; Nội dung, hình thức để Nhân dân kiểm tra, giám sát tại Điều 30, 31.

- Về thực hiện dân chủ ở cơ quan, đơn vị:  gồm 18 điều (từ Điều 46 đến Điều 63) quy định những nội dung người đứng đầu cơ quan, đơn vị phải công khai thông tin trong cơ quan, đơn vị (Điều 46); Hình thức và thời điểm công khai thông tin ở cơ quan, đơn vị (Điều 47); Trách nhiệm tổ chức thực hiện việc công khai thông tin ở cơ quan, đơn vị (Điều 48); Những nội dung cán bộ, công chức, viên chức, người lao động bàn và quyết định (Điều 49). Những nội dung cán bộ, công chức, viên chức, người lao động tham gia ý kiến trước khi người đứng đầu cơ quan, đơn vị quyết định (Điều 53); Nội dung cán bộ, công chức, viên chức, người lao động kiểm tra, giám sát (Điều 56);  Đồng thời Luật cũng quy định Hình thức cán bộ, công chức, viên chức, người lao động được bàn và quyết định, tham gia ý kiến, kiểm tra, giám sát; quy định cụ về trách nhiệm của các chủ thể trong việc bảo đảm để cán bộ, công chức, viên chức, người lao động thực hiện quyền bàn và quyết định, tham gia ý kiến, kiểm tra, giám sát.

 - Về quy định Ban Thanh tra nhân dân và Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng: Luật quy định chức năng, nhiệm vụ của Ban Thanh tra nhân dân và Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng, giao Chính phủ quy định chi tiết về tổ chức và hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân và Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng. 

- Về trách nhiệm tổ chức thực hiện Luật thực hiện dân chủ ở cơ sở: Luật quy định rõ trách nhiệm của Chính phủ, Bộ, cơ quan ngang Bộ, Ủy ban nhân dân các cấp; Quốc hội; Hội đồng nhân dân; Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội trong đảm bảo thực hiện dân chủ ở cơ sở.

Luật thực hiện dân chủ ở cơ sở có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/7/2023.

Truy cập để xem toàn văn Luật thực hiện dân chủ ở cơ sở:

https://tuyentruyenphapluat.tphcm.gov.vn/index.php/attachment/download/?id=759

Ban Thanh tra Học viện

Alternate Text

Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh trao Kỷ niệm chương cho bà Morita Yuko, Cố vấn trưởng Dự án JICA

  18:42 18/09/2026

Chiều 18/9/2026, tại Hà Nội, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức Lễ tiếp và trao tặng Kỷ niệm chương cho bà Morita Yuko, Cố vấn trưởng Dự án JICA, nhằm ghi nhận những đóng góp tích cực, bền bỉ của bà đối với sự nghiệp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của Học viện, cũng như đối với quan hệ hợp tác giữa Học viện với Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) và các đối tác Nhật Bản. PGS,TS Lê Hải Bình, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Giám đốc thường trực Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh chủ trì buổi lễ.

Đoàn cán bộ Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh hoàn thành chương trình nghiên cứu, học tập tại Liên Bang Nga

  16:50 18/09/2026

Tiếp nối các hoạt động nghiên cứu, trao đổi tại thành phố Matxcơva, Đoàn cán bộ Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh do PGS,TS Hoàng Phúc Lâm, Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Giám đốc Học viện làm Trưởng đoàn tiếp tục chương trình nghiên cứu, học tập và khảo sát tại thành phố Saint Petersburg, tham dự Lễ bế giảng, trao chứng chỉ tại Học viện Tổng thống Liên bang Nga (RANEPA), hoàn thành chương trình nghiên cứu, học tập tại Liên bang Nga.

Thông báo tổ chức bảo vệ luận án tiến sĩ cho Nghiên cứu sinh Nguyễn Trọng Luân

  15:00 18/09/2026

Thông báo

Thông báo tổ chức bảo vệ luận án tiến sĩ cho Nghiên cứu sinh Nguyễn Yến Nhi

  14:59 18/09/2026

Thông báo

Hội thảo khoa học: "Quản trị tri thức và những yêu cầu đặt ra ở Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh"

  14:26 18/09/2026

Ngày 18/9/2026, Viện Thông tin khoa học, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề "Quản trị tri thức và những yêu cầu đặt ra ở Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh". Hội thảo là diễn đàn trao đổi học thuật nhằm làm rõ cơ sở lý luận, nhận diện thực trạng và đề xuất các giải pháp quản trị tri thức tại Học viện trong bối cảnh chuyển đổi số.

Thể chế hóa các chỉ số quản trị cấp tỉnh trong chu trình ra quyết định của chính quyền địa phương trong bối cảnh mới

  10:44 18/09/2026

Bài viết làm rõ cơ sở lý luận về thể chế hóa việc sử dụng Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) và Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh (PAPI) trong chu trình ra quyết định của chính quyền địa phương. Trên cơ sở dữ liệu của hai chỉ số này tại các địa phương giai đoạn 2020–2024 và phương pháp nghiên cứu trường hợp, nghiên cứu chỉ ra khoảng cách giữa đo lường và hành động của chính quyền địa phương. Từ đó, đề xuất các hàm ý chính sách nhằm thể chế hóa việc sử dụng các chỉ số quản trị, chuyển từ công cụ đánh giá sang công cụ điều hành trong bối cảnh chính quyền địa phương hai cấp.

Nghiên cứu sinh Trần Văn Dư tóm tắt những kết luận mới của luận án

  10:19 18/09/2026

Nội dung đính kèm

Nghiên cứu sinh Nguyễn Thị Hằng tóm tắt những kết luận mới của luận án

  10:14 18/09/2026

Nội dung đính kèm

Bế giảng Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật của Đảng năm 2026

  10:09 18/09/2026

Chiều ngày 17/9/2026, tại Hà Nội, Ban Thường vụ Đảng ủy Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh trang trọng tổ chức lễ bế giảng Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật của Đảng năm 2026, sau thời gian học tập, nghiên cứu nghiêm túc và trách nhiệm. PGS,TS Hoàng Phúc Lâm, Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Giám đốc Học viện dự và chủ trì buổi Lễ.

Luận án và tóm tắt luận án của Nghiên cứu sinh Lê Thị Phượng sau bảo vệ cấp Học viện

  10:08 18/09/2026

Nội dung đính kèm

Nghiên cứu sinh Lê Thị Huệ tóm tắt những kết luận mới của luận án

  10:05 18/09/2026

Nội dung đính kèm

Nghiên cứu sinh Nguyễn Duy Dũng tóm tắt những kết luận mới của luận án

  10:03 18/09/2026

Nội dung đính kèm

Công trình tổng kết phải bồi đắp bản lĩnh của Đảng, phát huy sức sáng tạo của nhân dân

  21:15 17/09/2026

Sáng 17/9, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Chỉ đạo Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam (1930-2030), định hướng lãnh đạo phát triển đất nước trong 100 năm tiếp theo (2030-2130) và tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (Ban Chỉ đạo) họp Phiên thứ 2.

Xây dựng nguồn tài nguyên dữ liệu quốc gia thống nhất, dùng chung

  21:00 17/09/2026

Xác định cơ sở dữ liệu là nguồn tài nguyên đặc biệt phục vụ phát triển đất nước, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đề nghị các bộ, ngành, địa phương nỗ lực hoàn thành, kết nối cơ sở dữ liệu, tạo thành hệ thống thống nhất, dùng chung trong cả hệ thống chính trị.

Hội đồng đánh giá, nghiệm thu đề tài khoa học cấp Bộ trọng điểm “Nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của giảng viên trường chính trị đáp ứng yêu cầu đào tạo, bồi dưỡng hiện nay”

  20:50 17/09/2026

Sáng ngày 17/9/2026, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức họp Hội đồng đánh giá, nghiệm thu đề tài khoa học cấp Bộ trọng điểm “Nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của giảng viên trường chính trị đáp ứng yêu cầu đào tạo, bồi dưỡng hiện nay”. PGS,TS Hoàng Phúc Lâm, Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Chủ tịch Hội đồng chủ trì phiên họp.

Xem thêm tin mới

Đồng chí Uỷ viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện thăm, tặng quà chúc Tết Bính Ngọ 2026 tại tỉnh Điện Biên

Đoàn công tác Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh làm việc tại Séc

Các đơn vị, địa phương hỗ trợ tỉnh Nghệ An khắc phục hậu quả bão số 10

Đại hội Thi đua yêu nước Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh lần thứ VI (2025-2030) [Video]

Phim tổng kết các mặt hoạt động của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh năm 2024

75 năm truyền thống vẻ vang trường Đảng mang tên Bác

Hội thảo khoa học quốc tế “Chuyển đổi năng lượng hướng tới công bằng và phát triển bền vững”

Chỉ thị của Ban Bí thư triển khai thi hành Hiến pháp

Năm phát hành

Xem

Thống kê lượt truy cập

Lượt truy cập:

Khách online: