Sáng ngày 25/8/2026, tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Viện Kinh tế chính trị học tổ chức Hội thảo tham vấn chính sách với chủ đề: “Hoàn thiện chính sách phát triển du lịch cộng đồng bền vững ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số Việt Nam: Nghiên cứu trường hợp bản Cát Cát, xã Tả Van, tỉnh Lào Cai”. Hội thảo được tổ chức trong khuôn khổ Chương trình VAC Policy Research Grants 2026, triển khai đề tài nghiên cứu chính sách với sự trợ giúp của Trung tâm Việt - Úc (VAC).
Dự và chủ trì Hội thảo có PGS,TS Nguyễn Ngọc Toàn, Viện trưởng Viện Kinh tế chính trị học; đồng chủ trì Hội thảo có PGS,TS Phạm Thị Túy, Phó Viện trưởng Viện Kinh tế chính trị học. Tham dự Hội thảo có đại diện Trung tâm Việt - Úc; các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và cán bộ nghiên cứu đến từ các đơn vị trong và ngoài Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
PGS,TS Nguyễn Ngọc Toàn phát biểu tổng kết Hội thảo
Phát biểu đề dẫn Hội thảo, PGS,TS Phạm Thị Túy, Phó Viện trưởng Viện Kinh tế chính trị học nhấn mạnh, phát triển du lịch cộng đồng ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số không đơn thuần là phát triển một loại hình du lịch, mà là một quá trình phát triển gắn trực tiếp với sinh kế, văn hóa và tương lai của cộng đồng. Đằng sau mỗi điểm đến, mỗi sản phẩm du lịch là không gian sống, cảnh quan, tri thức bản địa, nghề truyền thống và những giá trị văn hóa được cộng đồng sáng tạo, gìn giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ. Thực tiễn cho thấy, nếu được tổ chức và quản trị tốt, du lịch cộng đồng có thể chuyển hóa các giá trị bản địa thành nguồn lực nội sinh cho phát triển; tạo việc làm, sinh kế bền vững, mở rộng thị trường cho sản phẩm địa phương; góp phần giảm nghèo đa chiều, bảo đảm an sinh xã hội, bảo tồn văn hóa và thúc đẩy tăng trưởng bao trùm. Tuy nhiên, tăng trưởng nhanh về lượng khách hay doanh thu chưa đồng nghĩa với phát triển bền vững nếu cộng đồng chưa thực sự có tiếng nói, lợi ích chưa được phân phối công bằng, văn hóa bị thương mại hóa quá mức hoặc tài nguyên và không gian sinh kế của người dân bị suy giảm.
Trên tinh thần đó, Hội thảo tập trung trao đổi, làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn đang đặt ra đối với việc hoàn thiện chính sách phát triển du lịch cộng đồng bền vững ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số Việt Nam. Các ý kiến tập trung vào hoàn thiện thể chế và đổi mới quản trị du lịch cộng đồng; bảo đảm quyền tham gia và vai trò chủ thể của cộng đồng; tiếp cận đất đai, tài nguyên và công bằng không gian; phát triển sinh kế, nguồn nhân lực và bảo đảm an sinh xã hội; bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa; xây dựng quan hệ đối tác Nhà nước - doanh nghiệp - cộng đồng; bảo hộ tài sản trí tuệ và xây dựng thương hiệu cộng đồng; tận dụng cơ hội từ chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và hội nhập quốc tế. Hội thảo đồng thời trao đổi kinh nghiệm quốc tế và những vấn đề đặt ra trong xây dựng khung tiêu chí đánh giá phát triển du lịch cộng đồng bền vững.
Toàn cảnh Hội thảo
Phát biểu tổng kết Hội thảo, PGS.TS Nguyễn Ngọc Toàn, Viện trưởng Viện Kinh tế chính trị học khẳng định, các tham luận và ý kiến trao đổi đã cung cấp nhiều luận cứ khoa học và thực tiễn có giá trị cho việc tiếp tục hoàn thiện chính sách phát triển du lịch cộng đồng bền vững. Một tinh thần chung được Hội thảo thống nhất là: du lịch cộng đồng chỉ thực sự bền vững khi cộng đồng không đứng ngoài quá trình phát triển mà trở thành chủ thể của quá trình ấy - được tham gia, được đồng quyết định, được đồng kiến tạo và được thụ hưởng công bằng. Vì vậy, thước đo sau cùng của chính sách phát triển du lịch cộng đồng bền vững không chỉ là du lịch tăng trưởng bao nhiêu, mà là cộng đồng được phát triển, được thụ hưởng và được trao quyền như thế nào từ chính sự tăng trưởng ấy.
Từ thực tiễn bản Cát Cát, Hội thảo góp phần định hình cách tiếp cận đối với phát triển du lịch cộng đồng ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số Việt Nam theo hướng lấy cộng đồng làm trung tâm, văn hóa làm nền tảng, thể chế và quản trị tốt làm đột phá, hài hòa lợi ích làm động lực và sự phát triển bền vững, tự chủ của cộng đồng làm thước đo thành công.
Kết quả Hội thảo sẽ được Ban Chủ nhiệm Đề tài nghiên cứu tổng hợp, tiếp thu và chắt lọc để tiếp tục hoàn thiện luận cứ khoa học, bằng chứng thực tiễn và các sản phẩm nghiên cứu; đồng thời xây dựng các khuyến nghị chính sách có cơ sở khoa học, sát thực tiễn và có tính khả thi, góp phần phục vụ công tác tham mưu, hoạch định và tổ chức thực thi chính sách phát triển du lịch cộng đồng bền vững gắn với bảo tồn văn hóa, bảo đảm an sinh xã hội và thúc đẩy tăng trưởng bao trùm tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số Việt Nam.
Đại biểu tham dự Hội thảo chụp ảnh chung
Viện Kinh tế chính trị học